logo_w

Cyfarwyddyd Ymarfer 64 – Prydlesi cymalau penodedig

Diweddarwyd: Hydref 2012

Diweddariad

Mae'r cyfarwyddyd hwn yn disodli argraffiad Mawrth 2012. Gwnaed newidiadau i adlewyrchu cyflwyniad ffurflen benodedig JO ar 15 Hydref 2012.

Cwmpas y cyfarwyddyd hwn

Mae'r cyfarwyddyd hwn yn manylu ar ymarfer y Gofrestrfa Tir yn deillio o Reolau Cofrestru Tir (Newidiad) (Rhif 2) 2005, sy'n cyflwyno gwybodaeth benodedig mewn prydlesi cofrestradwy arbennig.

Mae wedi ei anelu at drawsgludwyr a dylech ddehongli cyfeiriadau atoch 'chi' felly. Bydd staff y Gofrestrfa Tir yn cyfeirio ato hefyd.

1 Byrfoddau a thermau

Yn y cyfarwyddyd hwn:

'cymalau penodedig' yw'r geiriad sydd yng nghymalau LR1 i LR14 yn Atodlen 1A, RhCT 2003

'DCT 2002' yw Deddf Cofrestru Tir 2002

'prydles cymalau penodedig' yw prydles sy'n warediad o ystad gofrestredig mewn tir a roddwyd ar neu ar ôl 19 Mehefin 2006 sy'n gorfod cael ei chwblhau trwy gofrestriad1 (yn amodol ar eithriadau arbennig)

'RhCT 2003' yw Rheolau Cofrestru Tir 2003 (fel y'u newidiwyd)

'trawsgludwr' yw unigolyn awdurdodedig o fewn ystyr adran 18 Deddf Gwasanaethau Cyfreithiol 2007 sydd â’r hawl i ddarparu’r gwasanaethau trawsgludo y cyfeirir atynt ym mharagraffau 5(1)(a) a (b) Atodlen 2 i’r Ddeddf honno, neu unigolyn sy’n cyflawni’r gweithgareddau yn rhinwedd eu dyletswyddau fel swyddog cyhoeddus. Mae hefyd yn cynnwys unigolyn neu gorff sy’n cyflogi, neu sydd ag unigolyn awdurdodedig o’r fath ymhlith eu rheolwyr, a fydd yn cyflawni neu’n goruchwylio’r gweithgareddau trawsgludo hyn (rheol 217A, RhCT 2003).

1 Adran 27(2)(b), DCT 2002.

 

2 Cyflwyniad

Cyflwynodd Rheolau Cofrestru Tir (Newidiad) (Rhif 2) 2005 newidiadau pwysig sy'n effeithio ar y rhan fwyaf o brydlesi:

  • sy’n warediadau o ystad gofrestredig mewn tir, a

  • mae angen eu cwblhau trwy gofrestru.

Cyflwynodd y newidiadau i RhCT 2003 gasgliad safonol o gymalau sy'n gorfod ymddangos ar ddechrau holl brydlesi o'r fath. Mae'n bwysig bod y cymalau hyn yn cael eu cwblhau'n gywir gan mai o'r wybodaeth a ddarparwyd yn y cymalau y bydd y Gofrestrfa Tir yn paratoi'r cofnodion ar y gofrestr i gwblhau cofrestru'r brydles.

Mae'r cyfarwyddyd hwn yn rhoi gwybodaeth fanwl ynghylch cofrestru prydlesi cymalau penodedig a phrydlesi eraill lle caiff y cymalau penodedig eu defnyddio. Bydd o gymorth wrth i chi gwblhau prydles cymalau penodedig er mwyn ateb gofynion y Gofrestrfa Tir ac mae'n datgan canlyniadau naill ai cwblhau'r cymalau penodedig yn anghywir, neu fethu â'u cwblhau, pan fo angen.

 

3 Ceisiadau sy'n cael eu heffeithio gan y newidiadau

3.1 Pa brydlesi sy'n gorfod cynnwys y cymalau penodedig?

Heblaw fel y crybwyllwyd yn adran 3.2 Eithriadau i'r gofyniad cyffredinol, rhaid i unrhyw brydles a roddwyd ar neu ar ôl 19 Mehefin 2006 gynnwys y cymalau penodedig lle bo'r brydles yn warediad o ystad gofrestredig mewn tir sy'n rhaid ei chwblhau trwy gofrestru dan adran 27(2)(b), DCT 20022. Mae hyn yn cynnwys rhoi prydles allan o ystad ddigofrestredig mewn tir lle'r oedd dyletswydd ar berchennog yr ystad rifersiynol i wneud cais i gofrestru'r ystad dan adran 6, DCT 2002 pan roddwyd y brydles3.

2 Rheol 58A(4), RhCT 2003.

3 Rheol 38, RhCT 2003.

DS: Ni allwch wneud cais i gofrestru prydles a roddwyd allan o ystad ddigofrestredig mewn tir yr oedd dyletswydd ar rywun i wneud cais i'w chofrestru nes bydd cais i gofrestru'r ystad uwch honno'n cael ei wneud. I gael rhagor o fanylion, gweler Cyfarwyddyd Ymarfer 1 – Cofrestriadau cyntaf – 8.2 Delio trwy roi prydles.

3.2 Eithriadau i'r gofyniad cyffredinol

3.2.1 Prydlesi nad ydynt yn gorfod cynnwys cymalau penodedig

O dan nifer cyfyngedig o amgylchiadau, nid yw prydles a roddwyd ar neu ar ôl 19 Mehefin 2006 allan o ystad gofrestredig mewn tir ac sydd angen ei chwblhau trwy gofrestru, yn gorfod cynnwys y cymalau penodedig4.

4 Rheol 58A(4)(c) a (d), RhCT 2003.

Nid yw prydles yn gorfod cynnwys y cymalau penodedig pan gaiff ei rhoi ar ffurf sy'n ofynnol yn benodol naill ai:

  • trwy gytundeb a wnaed cyn 19 Mehefin 2006 (fel arfer, bydd cytundeb ysgrifenedig ar gyfer prydles yn cynnwys copi cyflawn o ffurf y brydles ei hun a gytunwyd)

  • trwy orchymyn y llys

  • trwy (neu dan) ddeddfiad (ond gweler DS1), neu

  • trwy gydsyniad gofynnol neu drwydded i roi'r brydles a roddwyd cyn 19 Mehefin 2006 (er enghraifft, gan landlord uwch neu arwystlai'r landlord).

Yn ogystal, nid yw gweithred amrywio prydles sydd ag effaith ildio ac ail-roi'r ystad brydlesol yn gorfod bod yn brydles cymalau penodedig (ond gweler DS2). Mae'r eithriad hwn yn berthnasol pa un ai oedd y brydles wreiddiol yn brydles cymalau penodedig ai peidio.

DS1: I hawlio esemptiad o dan ddeddfiad, rhaid bod y brydles wedi cael ei llunio ar ffurf sy'n ofynnol yn benodol o dan Ddeddf, ac nid wedi ei rhoi yn unig yn unol â'r Ddeddf honno, neu'n cynnwys darpariaethau neilltuol (megis hawddfreintiau) a nodwyd gan y Ddeddf honno.

DS2: Mae'r esemptiad yn gymwys dim ond i weithred amrywio sy'n peri amrywiad o'r brydles trwy estyn tymor neu hyd y brydles sy'n bodoli ac felly'n 'ildiad tybiedig ac ailroddiad'. Nid yw'r esemptiad yn gymwys lle, er bod gweithred wedi ei phenodi'n weithred amrywio, mae ei thelerau yn darparu ar gyfer ildiad penodol y brydles sy'n bodoli a rhoddiad prydles newydd yn ei lle. Gweler adrannau 2.1.1 a 3.2 Cyfarwyddyd Ymarfer 28 Ymestyn prydlesi am wybodaeth bellach.

3.2.2 Tystysgrif sydd ei hangen wrth hawlio eithriad

Os ydych yn hawlio bod un o'r eithriadau sy'n cael eu rhestru yn adran 3.2.1 Prydlesi nad ydynt yn gorfod cynnwys cymalau penodedig, yn berthnasol i'ch prydles rhaid i chi gynnwys tystysgrif trawsgludwr (neu ryw dystiolaeth foddhaol arall) gyda'ch cais yn dangos pam yr ydych yn hawlio nad yw'r brydles yn brydles cymalau penodedig5. Os nad ydych yn gwneud hyn, ni fydd modd inni dderbyn eich cais (gweler adran 6 Ceisiadau diffygiol).

5 Rheol 58A(2), RhCT 2003.

Mae'n bwysig eich bod yn gwneud yr hawliad hwn ac yn cyflwyno'r dystiolaeth briodol pan fo'ch prydles yn syrthio o fewn un o'r eithriadau, er mwyn i'r Gofrestrfa Tir fod yn ymwybodol o hyn. Yn ogystal, lle bo prydles eithriedig yn cynnwys y cymalau penodedig, bydd yn rhaid i'r Gofrestrfa Tir ystyried y cais i gofrestru'r brydles ar y sail a nodir yn adran 3.2.3 Trin prydlesi eithriedig sy'n cynnwys cymalau penodedig.

3.2.3 Trin prydlesi eithriedig sy'n cynnwys cymalau penodedig

Os byddwch yn defnyddio cymalau penodedig mewn prydles sy'n dod o fewn un o'r eithriadau a restrwyd yn adran 3.2.1 Prydlesi nad ydynt yn gorfod cynnwys cymalau penodedig, ni fyddwn yn dibynnu ar y cymalau hynny'n unig i gwblhau cofrestru. Mae hyn oherwydd bod rheol 72A(2), RhCT 2003 yn rhwymo'r Gofrestrfa Tir, wrth gwblhau cofrestru prydles eithriedig, i wneud cofnodion ar y gofrestr o ran materion sydd o'r natur y cyfeiriwyd atynt yng nghymalau LR9, LR10, LR11 a LR12, pan fo hynny'n briodol. Yn yr achosion hyn byddwn hefyd yn edrych ar y brydles i weld a oes unrhyw waharddiad neu gyfyngiad ar waredu'r brydles a gwneud cofnod yn ôl gofynion rheol 6(2), RhCT 2003.

Yn yr achosion hyn gallwch barhau i ddefnyddio cymal LR13 i wneud cais i gofrestru ffurf cyfyngiad safonol.

Fodd bynnag, nid ydym yn gorfod gwneud unrhyw gofnodion o ran materion sydd o'r natur y cyfeiriwyd atynt yng nghymalau LR9, LR10 neu LR11 neu gyfyngiad y cyfeiriwyd ato yng nghymal LR13 a all effeithio ar deitlau cofrestredig heblaw'r hyn sy'n berthnasol i'r tir a brydleswyd neu allan o'r hwn y caiff y brydles ei rhoi oni bai y rhoddir y rhifau(au) teitl ym mhanel 12 y ffurflen AP1 neu y gwneir cais penodol (ffurflen AP1, RX1, AN1 neu UN1 fel y bo'n briodol)6.

6 Rheol 72A(4)(b), RhCT 2003.

3.3 Defnyddio cymalau penodedig yn wirfoddol mewn ceisiadau am gofrestriad cyntaf

Gallwch baratoi prydles newydd sy'n destun cofrestriad cyntaf gan ddefnyddio'r cymalau penodedig. Fodd bynnag, nid yw hyn yn orfodol.

Wrth gwblhau cais am gofrestriad cyntaf, rhaid i'r Gofrestrfa Tir archwilio'r teitl digofrestredig a chofnodi rhybudd ar y gofrestr o faich unrhyw fudd yr ymddengys o'r archwiliad hwn ei fod yn effeithio ar yr ystad gofrestredig7, gan gynnwys materion perthnasol mewn prydles. Felly, byddwn yn dal i archwilio cynnwys prydles o'r fath, fel arfer, yn hytrach na dibynnu ar gynnwys y cymalau penodedig yn unig.

7 Rheol 35(1), RhCT 2003.

Os byddwch yn gwneud cais am gofrestriad cyntaf gan ddefnyddio'r cymalau penodedig, byddwn yn derbyn cais i gofnodi cyfyngiad safonol a wnaed yng nghymal LR13, ac nid oes angen RX1 dan yr amgylchiadau hyn (gweler adran 7.13 LR13).

3.4 Ble dylai'r cymalau penodedig ymddangos mewn prydles?

Rhaid i'r cymalau penodedig ymddangos ar flaen y brydles. Pan fo'r brydles yn cynnwys dalen flaen, gall y cymalau penodedig ymddangos yn union ar ôl y ddalen flaen honno.

Mae Rheol 58A(4), RhCT 2003 yn diffinio 'dalen flaen' fel ‘dalen glawr blaen, neu ddalen gynnwys os yw ar ddechrau'r brydles, neu ddalen glawr blaen a dalen gynnwys lle bo'r ddalen gynnwys yn union ar ôl y ddalen glawr blaen, a lle bo 'dalen gynnwys' yn golygu dalen gynnwys neu ddalen mynegai (ymhob achos, sut bynnag y'i disgrifiwyd) neu'r ddwy’.

 

4 Cyflwyno newidiadau a dyddiadau pwysig ar gyfer prydlesi cofrestradwy o dir

O ran prydlesi cofrestradwy o dir, mae'r newidiadau i RhCT 2003 wedi cael eu gweithredu mewn dau gam yn ôl y cyfarwyddyd hwn.

4.1 Cyfnod gwirfoddol

Gellid fod wedi defnyddio'r cymalau penodedig yn wirfoddol mewn ceisiadau i gofrestru'r prydlesi a ddisgrifiwyd yn adran 3.1 Pa brydlesi sy'n gorfod cynnwys y cymalau penodedig a gyflwynwyd rhwng 9 Ionawr 2006 a 18 Mehefin 2006 yn gynwysedig (y cyfnod gwirfoddol).

Lle caiff prydles a roddwyd ar neu cyn 18 Mehefin 2006 yn cynnwys y cymalau penodedig ei chyflwyno i'w chofrestru wedi hynny byddwn yn ei derbyn. Byddwn hefyd yn derbyn prydles a roddir ar neu cyn 18 Mehefin 2006 nad yw'n cynnwys y cymalau penodedig.

I gael manylion ar sut y byddwn yn trin unrhyw brydles yn cynnwys y cymalau penodedig a roddwyd cyn 9 Ionawr 2006, gweler adran 4.2 Defnyddio cymalau penodedig mewn prydlesi a roddwyd cyn y cyfnod gwirfoddol.

Ni fyddwn bellach yn rhoi adborth ar ddefnyddio cymalau penodedig mewn prydlesi a roddwyd yn ystod y cyfnod gwirfoddol.

4.1.1 Ffurflenni cais ychwanegol sydd eu hangen ar gyfer prydlesi a roddwyd yn ystod y cyfnod gwirfoddol

Pan gyflwynir prydles a roddwyd yn ystod y cyfnod gwirfoddol i'w chofrestru, bydd y Gofrestrfa Tir yn ystyried cynnwys y brydles gyfan, yn hytrach na dibynnu'n unig ar y cymalau penodedig. Fodd bynnag, os byddwch yn defnyddio'r cymalau penodedig, byddwn yn barod i dderbyn cais i gofnodi cyfyngiad safonol8 a wnaed yng nghymal LR139 (gweler adran 7 LR13) yn lle ffurflen RX1.

8 Mae rhestr o ffurfiau cyfyngu safonol yn Atodlen 4, RhCT 2003.

9 Rheol 92(7)(d), RhCT 2003.

Mae adrannau hynny'r rheolau sy'n mynnu ein bod yn gwneud cofnodion sy'n deillio o faterion sydd yn neu y cyfeiriwyd atynt yng nghymalau LR9, LR10 a LR11 yn berthnasol yn unig i brydlesi cymalau penodedig a roddwyd ar neu ar ôl 19 Mehefin 2006 (hy yn ystod y cyfnod gorfodol)10. Ar gyfer prydlesi a roddwyd yn ystod y cyfnod gwirfoddol, os dymunwch gael cofnod ar y gofrestr o ran materion (heblaw hawddfreintiau) sydd yn neu y cyfeiriwyd atynt yn y cymalau penodedig hynny, rhaid i chi naill ai:

  • ddal i gyfeirio atynt ar y ffurflen AP1 a gyflwynwyd gyda'r brydles, neu

  • wneud cais gan ddefnyddio'r ffurflen gais briodol (AP1, AN1 neu UN1 yn ôl y galw).

10 Rheol 72A, RhCT 2003.

Nid oes angen i chi wneud cais penodol (AP1, AN1 neu UN1 yn ôl y galw ) o ran hawddfraint ond pan fo'n effeithio ar deitlau cofrestredig heblaw teitl y landlord a ddangoswyd yng nghymal LR2.1 neu'r tir yn y brydles. Hefyd mae angen cwblhau cymal LR2.2 gydag unrhyw rifau teitl o'r fath (gweler adran 7.2.2 LR2.2).

4.2 Defnyddio cymalau penodedig mewn prydlesi a roddwyd cyn y cyfnod gwirfoddol

Am nad oes unrhyw ffurf benodedig ar brydles gofrestradwy, byddwn yn derbyn ceisiadau i gofrestru unrhyw brydles lle caiff y cymalau penodedig eu defnyddio mewn prydles o'r fath a roddwyd cyn 9 Ionawr 2006. Mae'n bosib y bydd angen ffurflenni cais ychwanegol – gweler adran 4.1.1 Ffurflenni cais ychwanegol sydd eu hangen ar gyfer prydlesi a roddwyd yn ystod y cyfnod prawf sydd hefyd yn gymwys i brydlesi a roddwyd cyn y cyfnod gwirfoddol.

Fodd bynnag, rhaid i chi gofio na fyddwch yn gallu gwneud cais i gofnodi ffurf safonol ar gyfyngiad gan ddefnyddio cymal LR13 – byddwn yn dal i ofyn am ffurflen RX1.

4.3 Dechrau'r cyfnod gorfodol

Rhaid i unrhyw brydles a roddwyd ar neu ar ôl 19 Mehefin 2006 sy'n dod o fewn diffiniad prydles cymalau penodedig yn adran 3.1 Pa brydlesi sy'n gorfod cynnwys y cymalau penodedig? gynnwys y cymalau penodedig (yn amodol ar yr eithriadau y cyfeiriwyd atynt yn adran 3.2 Eithriadau i'r gofyniad cyffredinol).

 

5 Pwyntiau cyffredinol ar gwblhau cymalau penodedig

5.1 Ai dogfen ar wahân yw cymalau penodedig?

Nage. Mae'r cymalau penodedig yn Atodlen 1A, RhCT 2003 yn rhan annatod o'r ddogfen a rhaid iddynt ffurfio rhan o'r brydles rwymedig a chyflawnedig. Rhaid i wrthran y brydles gynnwys y cymalau penodedig hefyd.

5.2 Ai ffurflen gais y Gofrestrfa Tir yw'r cymalau penodedig?

Nage. Fel y crybwyllwyd yn adran 5.1 Ai dogfen ar wahân yw cymalau penodedig? mae'r cymalau penodedig yn rhan annatod o'r brydles. Fodd bynnag, cewch ddefnyddio cymal LR13 i ofyn am gofnodi ffurf safonol ar gyfyngiad. Yn ogystal, pan fo'n briodol, byddwn yn gwneud cofnodion ar y gofrestr o'r materion sydd yn neu y cyfeiriwyd atynt yng nghymalau LR8, LR9, LR10, LR11, LR12 ac LR14 y byddai angen cais ar wahân ar eu cyfer mewn rhai achosion fel arall. Byddwch yn dal i orfod cyflwyno naill ai ffurflen FR1 neu AP1, fel y bo'n briodol, i gofrestru prydlesi cymalau penodedig.

Nid yw prydles cymalau penodedig yn un o ffurflenni cais y Gofrestrfa Tir sy'n cael eu rhestru yn Atodlen 1, RhCT 2003 ac, felly, nid oes gofynion arni o ran ffont, llinellu a maint pwynt fel y pennwyd yn rheolau 210 a 211, RhCT 2003. Fodd bynnag, byddem yn disgwyl bod y cymalau penodedig mor ddarllenadwy â rhannau eraill y brydles.

5.3 A oes raid cyflwyno'r cymalau penodedig yn union fel sy'n cael ei ddangos yn Atodlen 1A i'r rheolau?

Nac oes. Er bod Atodlen 1A, RhCT 2003 yn cyflwyno'r cymalau penodedig ar ffurf tabl, yr unig ofyniad arnoch yw cynnwys testun y cymalau mewn prydles cymalau penodedig. Cewch adael allan unrhyw un neu bob un o'r llinellau er mwyn gwneud i'r wybodaeth benodedig gyd-fynd yn well â chynllun gweddill y brydles. Mae'n dderbyniol i benawdau ar yr ochr yn y tabl ymddangos fel penawdau arferol os dewiswch gyflwyno'r wybodaeth heb linellau tabl.

5.4 Beth gaf i adael allan o'r cymalau penodedig?

Yn gyffredinol, cewch adael allan neu ddileu:

  • holl eiriau mewn llythrennau italaidd, neu wynebddu ac italaidd (er enghraifft, ‘Rhif(au) teitl y rhoddwyd y brydles hon allan ohonynt. Gadewch yn wag os nad ydynt yn gofrestredig.’)

  • geiriau amherthnasol lle bo cymal yn rhoi mwy nag un dewis (er enghraifft, ‘Nid yw'r brydles hon yn cynnwys darpariaeth sy'n gwahardd neu'n cyfyngu ar warediadau.

NEU

Mae'r brydles hon yn cynnwys darpariaeth sy'n gwahardd neu'n cyfyngu ar warediadau.’)

Rhaid i chi beidio â gadael allan naill ai:

  • y penawdau a rifwyd (er enghraifft, ‘LR9. HAWLIAU CAFFAEL NEU DERFYNU’), neu

  • is-benawdau (er enghraifft, ‘LR9.2 Cyfamod tenant i ildio'r brydles (neu gynnig ei hildio)’ o'ch prydles, hyd yn oed lle nad yw gweddill y brydles yn cynnwys unrhyw wybodaeth fyddai'n gofyn eich bod yn eu cwblhau.

Os nad oes gennych unrhyw wybodaeth i roi mewn cymal penodedig, cewch naill ai:

  • ysgrifennu 'Dim', neu

  • ei adael yn wag.

5.5 Gaf i adael cymal penodedig allan lle nad yw'n berthnasol?

Gallwch adael allan neu ddileu:

  • cymal LR13 i gyd (lle nad ydych yn gwneud cais i gofrestru cyfyngiad safonol)

  • cymal LR14 i gyd (lle mai un person yw'r tenant neu lle y mae’r tenant yn fwy nag un person, caiff ffurflen JO wedi ei llenwi a’i harwyddo ei chyflwyno gyda’r cais i gofrestru’r brydles).

DS: Os byddwch yn gadael cymal LR13 allan ond yn cynnwys cymal LR14, peidiwch ag ail-rifo cymal LR14. Gall fod yn haws i chi gynnwys y ddau gymal ac ysgrifennu 'Dim'.

Mae Adran 10 Atodiad A – Cyfarwyddyd i gwblhau cymalau penodedig: Testun y mae'n rhaid ei gynnwys yn cynnwys cyfarwyddyd pellach.

5.6 Sut y dylwn osod y wybodaeth angenrheidiol?

5.6.1 Cyfarwyddyd cyffredinol

Mae pob cymal penodedig yn cynnwys cyfarwyddyd mewn testun italaidd sy'n nodi sut y dylech gwblhau'r wybodaeth angenrheidiol.

Ar gyfer rhai cymalau penodedig, rhaid ichi wneud un datganiad o nifer o opsiynau (er enghraifft, cymal LR14). Yn yr achos hwn gallwch hepgor neu ddileu'r geiriad amhriodol.

Ar gyfer cymalau penodedig eraill rhaid ichi roi gwybodaeth am gynnwys y brydles. Yn yr achos hwn, fel rheol gallwch naill ai:

  • osod y wybodaeth yn llawn, neu

  • groesgyfeirio at gymal, atodlen neu baragraff perthnasol atodlen corff y brydles sy'n cynnwys y wybodaeth.

DS1: Mae rhai cymalau penodedig yn nodi union ddull cwblhau. Yn yr achosion hyn bydd y cyfarwyddiadau mewn italig yn dweud wrthych sut i'w cwblhau. Ceir gwybodaeth fanwl ar sut i gwblhau pob cymal penodedig yn adran 7 Y cymalau penodedig.

DS2: Ni ddylech gyfuno gwahanol ddulliau o gwblhau cymal penodedig. Er enghraifft, yng nghymal LR4, dylech naill ai osod disgrifiad llawn o'r eiddo a brydlesir neu gyfeirio at ran berthnasol corff y brydles sy'n cynnwys y disgrifiad – ni ddylech osod disgrifiad rhannol o'r eiddo yng nghymal LR4 ac yna croesgyfeirio at ran o gorff y brydles sy'n cynnwys disgrifiad pellach. Fodd bynnag, bydd cyfeiriad syml at y cyfeiriad eiddo yng nghymal LR4 ynghyd â chyfeiriad at ddisgrifiad manylach yn rhan berthnasol corff y brydles yn dderbyniol.

DS3: Ni ddylech newid penawdau'r cymalau penodedig, hyd yn oes os defnyddir gwahanol dermau neu ddiffiniadau yng ngweddill y brydles – yn yr achos hwn gallwch gynnwys croesgyfeiriad at y term neu ddiffiniad a ddefnyddir yng ngweddill y brydles, os bydd hyn yn osgoi dryswch.

DS4: Lle defnyddir geiriau neu ymadroddion 'diffiniedig' yn y cymalau penodedig, dylid gwneud hyn yn amlwg neu dylid cynnwys cyfeiriad at y cymal diffiniedig perthnasol yng nghorff y brydles o fewn y cymalau penodedig.

5.6.2 Croesgyfeirio at rannau eraill o'r brydles neu at ddogfennau a ymgorfforwyd

Lle bo'r dewis gennych i groesgyfeirio at gymalau o fewn y brydles, rhaid ichi sicrhau eich bod yn cyfeirio'n union at yr holl gymalau perthnasol. Peidiwch â chyfeirio'n gyffredinol naill ai at:

  • 'Bob mater o'r fath yn y brydles', neu

  • holl gynnwys tudalen wedi ei rhifo (oni bai nad oes unrhyw ddisgrifiad arall yn briodol).

Lle bo'r brydles yn cynnwys dwy neu ragor o ddarpariaethau sy'n berthnasol i'r cymalau penodedig, dylech gynnwys croesgyfeiriad at yr holl ddarpariaethau perthnasol yn y cymalau penodedig.

Lle bo'n bosibl, dylech osgoi defnyddio 'cadwyni' hir o groesgyfeiriadau wrth gwblhau'r cymalau penodedig, oni bai fod hyn yn angenrheidiol o ran eglurder neu i leihau'r posibilrwydd o gamddehongli'r brydles. Er enghraifft, os yw cymal penodedig yn cyfeirio at ddarpariaeth benodol yng nghorff y brydles a bod y ddarpariaeth honno, yn ei thro, yn cyfeirio at ddarpariaethau eraill yn y brydles, ni ddylid fod yn rhaid fel rheol cyfeirio'n benodol at y darpariaethau eraill yn y cymal penodedig.

Gallwch, os oes rhaid, gyfeirio mewn prydles cymalau penodedig at ddarpariaethau sydd wedi eu cynnwys mewn dogfen a ymgorfforwyd. Gall hyn fod yn wir, er enghraifft, pan roddir telerau'r brydles trwy gyfeirio at delerau prydles sy'n bodoli eisoes yr eiddo; neu lle bo isbrydles yn corffori telerau'r brif brydles trwy gyfeirio. Yn yr achos hwn:

  • yn ddelfrydol dylid atodi copi ardystiedig o'r ddogfen a ymgorfforwyd i'r brydles neu ei gyflwyno gyda'r cais ar gyfer cofrestriad

  • rhaid gwneud yn eglur yn y cymalau penodedig pa ddogfen y cyfeirir ati

  • os yw'r brydles a'r ddogfen a ymgorfforwyd yn cynnwys darpariaethau y mae'n rhaid eu cynnwys yn y cymalau penodedig, dylech gyfeirio at y ddwy yn y cymalau hynny.

5.7 Beth sy'n digwydd os byddaf yn gwneud camgymeriad wrth gwblhau cymal penodedig?

Mae'n hanfodol bwysig eich bod yn ofalus wrth gwblhau'r cymalau penodedig. Bydd y Gofrestrfa Tir yn cwblhau cofrestru prydles cymalau penodedig ar sail y wybodaeth a ddarparwyd ynddynt yn unig.

Caiff canlyniadau rhoi gwybodaeth anghywir neu anghyflawn ynghylch cynnwys y brydles eu hystyried yn fwy manwl yn adran 7 Y cymalau penodedig. Yn ogystal, mae adran 8 Hepgoriadau o brydlesi cymalau penodedig a newidiadau iddynt ac Adran 11 Atodiad B – Nodyn cyfarwyddol am anawsterau a all godi wrth baratoi prydlesi cymalau penodedig yn nodi ein gofynion lle'r ydym wedi cwblhau cais ar sail gwybodaeth sydd naill ai'n anghywir neu'n anghyflawn mewn cymal penodedig.

5.8 Beth os wyf yn ansicr a ddylai darpariaeth ymddangos mewn cymal penodedig?

Os ydych yn ansicr a ddylid cynnwys un o ddarpariaethau prydles mewn cymal penodedig ai peidio dylech ei chynnwys.

Byddwn yn archwilio darpariaethau'r brydles y cyfeiriwch atynt yn y cymalau ac yn gwneud cofnodion pan fo hynny'n briodol yn unig. Ni fydd unrhyw faterion y cyfeiriwyd atynt neu a gyflwynwyd yn y cymalau penodedig yn ymddangos ar y gofrestr os nad oes modd eu cofrestru neu eu nodi.

 

6 Ceisiadau diffygiol

Mae Cyfarwyddyd Ymarfer 49 – Dychwelyd a gwrthod ceisiadau i gofrestru yn cyflwyno'r meini prawf cyffredinol y bydd y Gofrestrfa Tir yn eu defnyddio i wrthod ceisiadau i gofrestru sy'n sylweddol ddiffygiol11. Mae'r gofynion yn y cyfarwyddyd hwnnw yr un mor berthnasol i brydlesi cymalau penodedig.

11 Rheol 16(£), RhCT 2003.

Yn ogystal, bydd ceisiadau i gofrestru prydlesi cymalau penodedig (hy y rhai y cyfeiriwyd atynt yn adran 3.1 Pa brydlesi sy'n gorfod cynnwys y cymalau penodedig?) a roddwyd ar neu ar ôl 19 Mehefin 2006 yn cael eu gwrthod naill ai:

  • lle na chawsant eu llunio yn y ffordd gywir, neu

  • lle na chwblhawyd unrhyw un o gymalau LR2.1, LR3, LR4, neu LR6.

DS: Nid yw'r meini prawf gwrthod uchod sy'n berthnasol i brydlesi cymalau penodedig yn benodol yn berthnasol i unrhyw brydles lle nad yw'n orfodol defnyddio'r cymalau penodedig.

Yn ogystal, caiff ceisiadau i gofrestru prydlesi nad ydynt yn gorfod cynnwys y cymalau penodedig (hy y rheiny y cyfeirir atynt yn adran 3.2.1 Prydlesi nad ydynt yn gorfod cynnwys cymalau penodedig) eu gwrthod lle na chyflwynir tystysgrif neu dystiolaeth foddhaol arall y cyfeirir atynt yn adran 3.2.2 Tystysgrif sydd ei hangen wrth hawlio eithriad).

 

7 Y cymalau penodedig

7.1 LR1

LR1. Dyddiad y brydles


Dylid cwblhau cymal LR1 gyda dyddiad y brydles. Byddai'n ddefnyddiol pe byddech yn gwneud hynny ar ffurf ‘25 Mehefin 2006’, er enghraifft, gan mai dyma sut y bydd y Gofrestrfa Tir yn cofnodi dyddiadau o'r fath.

7.2 LR2

LR2. Rhif(au) teitl

LR2.1 Rhif(au) teitl y landlord

Rhif(au) teitl y rhoddir y brydles hon ohonynt. Gadewch yn wag os nad ydynt yn gofrestredig.

LR2.2 Rhifau teitl eraill

Y rhif(au) teitl sy’n bodoli y mae materion y cyfeirir atynt yn LR9, LR10, LR11 ac LR 13 i’w cofnodi yn eu herbyn.

7.2.1 LR2.1

Dylid cwblhau cymal LR2.1 gyda rhif(au) teitl eiddo'r landlord y caiff y brydles ei rhoi ohonynt.

Os caiff y brydles cymalau penodedig ei rhoi rhwng peri cofrestriad cyntaf y rifersiwn a'i gyflwyno, nid oes angen rhif(au) teitl12. Mae'r un peth yn berthnasol i brydles sy'n defnyddio'r cymalau penodedig a gyflwynwyd fel rhan o gais am gofrestriad cyntaf.

12 Rheol 38 (1) RhCT 2003.

Fel arall, os na fyddwch yn cwblhau’r panel hwn gyda’r rhif(au) teitl perthnasol, ni fyddwn yn gallu derbyn eich cais lle mae’r defnydd o gymalau penodedig yn orfodol (gweler adran 6 Ceisiadau diffygiol).

7.2.2 LR2.2

Dylech gwblhau cymal LR2.2 gydag unrhyw rifau teitl (heblaw teitl(au) y landlord a roddwyd eisoes yn LR2.1) yr ydych yn gwneud cais i gofnodi materion y cyfeiriwyd atynt yng nghymalau LR9, LR10, LR11 a LR13 ar eu cyfer.

Os na fyddwch yn cwblhau'r panel hwn yn gywir, nid ydym yn gorfod gwneud cofnod o faterion sydd yn neu y cyfeiriwyd atynt yn y cymalau hynny oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân ar eu cyfer13. Lle bo'r cais ar wahân yn cael ei wneud ar ffurflen AP1 ac yn rhoi neu'n neilltuo hawddfraint, rhaid i chi nodi'r cymal, atodlen neu baragraff atodlen arbennig yn y brydles sy'n cynnwys yr hawddfraint14.

13 Rheol 72A(4), RhCT 2003.

14 Rheol 72A(5), RhCT 2003.

7.3 LR3

LR3. Partïon i'r brydles hon

Rhowch enwau a chyfeiriadau llawn pob un o'r partïon. Ar gyfer cwmnïau wedi'u corffori yn y Deyrnas Unedig a phartneriaethau atebolrwydd cyfyngedig, rhowch y rhif cofrestredig hefyd, gan gynnwys unrhyw ragddodiad. Ar gyfer cwmnïau tramor, rhowch diriogaeth eu corffori hefyd ac os yw'n briodol, y rhif cofrestredig yn y Deyrnas Unedig gan gynnwys unrhyw ragddodiad.

Landlord

Tenant

Partïon eraill

Nodwch swyddogaeth pob parti, er enghraifft ‘cwmni rheoli’, ‘gwarantwr’, ac ati.

Dylid cwblhau cymal LR3 gydag enwau a chyfeiriadau llawn y landlord, y tenant a (phan fo hynny'n berthnasol) unrhyw bartïon eraill i'r brydles. Rhaid i chi fanylu ar y partïon yn llawn yn y cymal hwn. Peidiwch â chyfeirio at ddisgrifiadau yn rhywle arall yn y brydles.

Peidiwch â newid y penawdau 'Landlord' a 'Tenant', hyd yn oed os nad fel hyn y caiff y partïon eu disgrifio yng ngweddill y brydles – yn yr achos hwn gallwch gynnwys croesgyfeiriad at y disgrifid yng ngweddill y brydles, os bydd hyn yn osgoi dryswch.

Os yw unrhyw un o'r partïon yn gwmni neu'n bartneriaeth atebolrwydd cyfyngedig, rhowch y rhif cofrestredig a/neu'r diriogaeth lle cawsant eu corffori yn ôl y cyfarwyddyd yn y testun italaidd.

Os oes partïon eraill (fel cwmni rheoli neu warantwr), rhowch eu henwau llawn, cyfeiriadau, eu swyddogaeth fel parti i'r brydles a manylion cofrestru'r cwmni (fel yr uchod) dan y pennawd 'Partïon eraill'. Os mai'r unig bartïon i'r brydles yw'r landlord a'r tenant, cewch adael allan neu ddileu'r pennawd 'Partïon eraill'.

Os na fyddwch yn cwblhau'r panel hwn, byddwn yn methu â derbyn eich cais lle bo'n orfodol defnyddio'r cymalau penodedig (gweler adran 6 Ceisiadau diffygiol).

7.4 LR4

LR4. Eiddo

Rhowch ddisgrifiad llawn o'r tir a brydlesir

neu

Cyfeiriwch at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yn y brydles hon sy'n disgrifio'r tir a brydlesir yn fanylach.

Lle bo rhan o deitl cofrestredig yn cael ei gosod, rhaid bod cynllun ynghlwm wrth y brydles hon a rhaid nodi lefelau unrhyw loriau.

Yn achos gwrthdaro rhwng y cymal hwn a gweddill y brydles hon, at ddibenion cofrestru, y cymal hwn gaiff flaenoriaeth.

7.4.1 Pwyntiau cyffredinol o ran cwblhau cymal LR4

Dylid cwblhau cymal LR4 gyda naill ai:

  • disgrifiad llawn o'r eiddo a brydleswyd, neu

  • gyfeiriad at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yng nghorff y brydles sy'n disgrifio'r tir a brydleswyd.

Os oes unrhyw wrthdaro rhwng y manylion a roddwyd yn y cymal hwn a'r rhai y cyfeiriwyd atynt yn rhywle arall yn y brydles, byddwn yn cwblhau cofrestru'r brydles ar sail y wybodaeth a ddarparwyd yng nghymal LR4 yn unig.

Os na fyddwch yn cwblhau'r panel hwn, byddwn yn methu â derbyn eich cais pan fo'n orfodol defnyddio'r cymalau penodedig (gweler adran 6 Ceisiadau diffygiol).

DS: Mae'r angen am gynllun mewn unrhyw brydles cymalau penodedig sy'n effeithio ar ran o'r tir mewn teitl cofrestredig yn newid i'r amgylchiadau cyffredinol lle mae'n rhaid i brydles gynnwys cynllun yn dangos y tir a brydlesir. Am fanylion pellach, gweler Cyfarwyddyd Ymarfer 40 – Cynlluniau'r Gofrestrfa Tir. Cofiwch hefyd os yw'r cynllun a atodir i'r brydles yn annigonol, ni fydd modd inni dderbyn eich cais – gweler Cyfarwyddyd Ymarfer 49 – Dychwelyd a gwrthod ceisiadau i gofrestru.

7.4.2 Eithriadau materol o'r eiddo a brydleswyd

Weithiau bydd prydles yn cynnwys eithriad materol o fuddion arbennig o'r ystad a brydleswyd. Enghreifftiau o fuddion all gael eu heithrio fel hyn yw:

  • mwyngloddiau a mwynau

  • pren a choed

  • eitemau o ddiddordeb archeolegol neu hanesyddol

  • ffynhonnau mwynol neu ddŵr poeth

  • gwelyau nentydd

  • ffyrdd

  • ffyrdd marchogaeth.

Dylid cwblhau cymal LR4 gyda manylion unrhyw eithriad o'r fath.

7.4.3 Estyniad prydles sy'n bodoli

Os yw'r brydles newydd sy'n cael ei rhoi yn estyniad prydles sy'n bodoli, mae angen datganiad yn LR4 yn debyg i hyn:

"Mae'r brydles hon yn weithredol yn ddarostyngedig i ond gyda budd y brydles sy'n bodoli dyddiedig ..."

Nid yw'r gofyniad hwn yn gymwys i estyniadau wedi eu cynnwys mewn gweithredoedd amrywio. 

7.5 LR5

LR5. Datganiadau penodedig ac ati

Os yw’r brydles hon yn cynnwys datganiad sy’n cael ei nodi yn LR5.1, rhowch y datganiad perthnasol dan yr is-gymal hwnnw neu cyfeiriwch at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yn y brydles hon sy’n cynnwys y datganiad.

Yn LR5.2, dylech hepgor neu ddileu’r Deddfau hynny nad ydynt yn gymwys i’r brydles hon.


LR5.1 Datganiadau penodedig dan reolau 179 (gwarediadau o blaid elusen), 180 (gwarediadau gan elusen) neu 196 (prydlesi dan Ddeddf Diwygio Cyfraith Lesddaliad, Tai a Datblygu Trefol 1993) o Reolau Cofrestru Tir 2003.

LR5.2 Gwneir y brydles hon dan, neu wrth gyfeirio at ddarpariaethau:

Deddf Diwygio Cyfraith Lesddaliad 1967

Deddf Tai 1985

Deddf Tai 1988

Deddf Tai 1996

7.5.1 LR5.1

Mae cymal LR5.1 yn gofyn am fanylion unrhyw ddatganiad sydd ei angen trwy statud, gyda'i union eiriad yn rheolau 179, 180 neu 196, RhCT 2003. Mae angen manylion y datganiadau hyn yn y canlynol:

  • prydles o blaid elusen15

  • prydles gan elusen16, neu

  • brydles a roddwyd yn ôl darpariaethau Deddf Diwygio Cyfraith Lesddaliad, Tai a Datblygu Trefol 199317.

15 Datganiad gofynnol dan adran 122(8), Deddf Elusennau 2011, ar y ffurf a bennwyd yn rheol 179, RhCT 2003.

16 Datganiad gofynnol dan adran 122(1), Deddf Elusennau 2011, ar y ffurf a bennwyd yn rheol 180, RhCT 2003.

17 Datganiad gofynnol dan adran 57(11), Deddf Diwygio Cyfraith Lesddaliad, Tai a Datblygu Trefol 1993 sydd ei angen yn unrhyw brydles newydd a roddwyd dan adran 56 ohoni, ar y ffurf a bennwyd yn rheol 196(2), RhCT 2003.

Gallwch weld rhagor o fanylion o'r amgylchiadau lle bo angen rhoi'r datganiadau gofynnol (a'u ffurf) yn y canlynol:

Lle bo angen un o'r datganiadau hyn, rhaid i chi naill ai:

  • roi'r datganiad yn llawn yng nghymal LR5.1, neu

  • gyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yng nghorff y brydles sy'n cynnwys y datganiad yn llawn.

7.5.2 LR5.2

7.5.2.1 Pwyntiau cyffredinol o ran cwblhau cymal LR5.2

Os gwnaed prydles dan, neu trwy gyfeirio at, ddarpariaethau unrhyw un o'r Deddfau canlynol mae'n effeithio ar sut y bydd y Gofrestrfa Tir yn gorfod delio â'r cais:

  • Deddf Diwygio Cyfraith Lesddaliad 1967

  • Deddf Tai 1985

  • Deddf Tai 1988

  • Deddf Tai 1996.

Os na wnaed prydles dan, neu trwy gyfeirio at, ddarpariaethau un o'r Deddfau hynny, dylech adael allan neu ddileu pob un ohonynt.

Lle gwnaed prydles yn unol ag un o'r Deddfau hynny, dylid cadw'r cyfeiriad at y Ddeddf honno a gadael allan neu ddileu'r rhai nad ydynt yn berthnasol. Cyfeiriwch at enw'r Ddeddf yn unig – peidiwch â chyfeirio at yr adran(nau) neu atodlen(ni) unigol sy'n berthnasol i'r brydles. Byddwn yn archwilio'r brydles i weld yn union pa rai o ddarpariaethau'r Ddeddf sy'n effeithio ar y gwarediad ac yn cymryd y camau priodol.

7.5.2.2 Gwybodaeth gefndirol

Enghraifft gyffredin o brydles a wnaed trwy, neu'n ôl telerau, un o'r Deddfau sy'n cael eu rhestru yng nghymal LR5.2 yw prydles hawl i brynu a wnaed dan ddarpariaethau Deddf Tai 1985 (DT 1985). Bydd prydles o'r fath yn cynnwys y materion canlynol sydd angen eu cofnodi ar y gofrestr:

  • yr hawddfreintiau statudol y cyfeiriwyd atynt ym mharagraff 2 Atodlen 6, DT 1985 (oni bai yr eithriwyd hwy'n benodol)

  • cyfamod gan y tenant i ad-dalu'r gostyngiad a roddwyd dan hawl i brynu os ydynt yn gwaredu'r eiddo o fewn cyfnod arbennig. Caiff y cyfamod hwn ei alw'n arwystl gostyngiad ac mae'n dod i rym fel arwystl cyfreithiol ar yr eiddo.

Mae DT 1985 yn rhwymo'r Gofrestrfa Tir i gofnodi'r ddwy ddarpariaeth hyn yng nghofrestr y tenant, heb i'r tenant wneud cais. Bydd landlordiaid y sector cyhoeddus yn llunio'u dogfennau cynsail eu hunain ar gyfer gwarediadau dan DT 1985, sy'n golygu nad oes unrhyw gynllun safonol i brydlesi o'r fath. Ar hyn o bryd, gall prydles o'r fath gyfeirio at unrhyw un neu bob un o rannau canlynol DT 1985 yn unrhyw ran o'r brydles, gan ei gwneud yn anodd eu hadnabod gydag unrhyw sicrwydd:

  • Adran 156

  • Rhan V

  • Adrannau 118 – 188, neu

  • Atodlen 6.

Bydd gofyn am gyfeiriad at y ddeddfwriaeth fel rhan o'r cymalau penodedig yn gwneud adnabod y cais yn rhwyddach i staff y Gofrestrfa Tir a sicrhau bod y cofnodion cywir yn ymddangos ar y gofrestr.

7.6 LR6

LR6. Cyfnod prydlesu'r Eiddo

Dylid cynnwys dim ond y datganiad priodol (wedi'i gwblhau yn briodol) o'r tri opsiwn.

NODYN: Defnyddir y wybodaeth rydych yn ei rhoi neu yn cyfeirio ati yma fel rhan o'r manylion i adnabod y brydles dan reol 6 o Reolau Cofrestru Tir 2003.


Oddi ar ac yn cynnwys:

I ac yn cynnwys

NEU

Y cyfnod a nodir yn y brydles hon yn: cymal/atodlen/paragraff

NEU

Mae'r cyfnod fel ag a ganlyn:

Mae cymal LR6 yn gofyn am ba gyfnod y prydleswyd y tir y cyfeiriwyd ato yng nghymal LR4. Dylid cwblhau'r datganiad priodol o'r tri dewis.

Rydym yn deall nad yw telerau rhai prydlesi ar ffurf ‘oddi ar… i…’. Bwriad ail a thrydydd dewis cymal LR6 yn arbennig yw caniatáu digon o hyblygrwydd i ddelio ag unrhyw fath o gyfnod all ddigwydd.

Disgrifiwch gyfnod y brydles un ai:

  • trwy roi manylion dyddiadau dechrau a darfod y cyfnod (ar gyfer cyfnodau syml),

  • trwy gyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yn y brydles sy'n cynnwys manylion y cyfnod, neu

  • trwy ddangos manylion y cyfnod yn llawn yn y cymal hwn.

Os na fyddwch yn cwblhau'r panel hwn, byddwn yn methu â derbyn eich cais lle bo'n orfodol defnyddio'r cymalau penodedig (gweler adran 6 Ceisiadau diffygiol).

7.7 LR7

LR7. Premiwm

Nodwch gyfanswm y premiwm, gan gynnwys unrhyw TAW lle bo hynny’n daladwy.


7.7.1 Pwyntiau cyffredinol o ran cwblhau cymal LR7

Dylid cwblhau cymal LR7 gyda manylion unrhyw bremiwm a dalwyd. Peidiwch â chyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff yng nghorff y brydles sy'n cynnwys y wybodaeth hon.

Os nad oes premiwm yn cael ei dalu, naill ai rhowch ‘Dim’ neu gadewch y cymal hwn yn wag.

Lle bo'r premiwm yn cynnwys elfen o TAW, cynhwyswch hyn yn y ffigur trwy ddatgan er enghraifft, ‘£100,000 ynghyd â TAW o £17,500’ neu ‘£117,500 yn cynnwys TAW’. Peidiwch â chyfeirio dim ond at TAW yn gyffredinol, er enghraifft, ‘£100,000 ynghyd â TAW’.

Yn absenoldeb tystiolaeth yn y brydles neu bapurau eraill a gyflwynwyd bod TAW yn daladwy, bydd y Gofrestrfa Tir yn cymryd yn ganiataol bod y gydnabyddiaeth neu bremiwm a rhent a ddyfynnwyd mewn gweithred yn cynnwys unrhyw elfen TAW sy'n daladwy.

7.7.1.1 Gwybodaeth gefndirol

O dan Ddeddf Treth ar Werth 1994, mae TAW ar y gyfradd safonol yn daladwy o ran rhai trafodion eiddo masnachol sy'n cynnwys tir.

Bydd y Gofrestrfa Tir yn asesu'r ffïoedd ar y swm yn cynnwys TAW ac yn defnyddio'r wybodaeth yng nghymal LR7 i wneud cofnod o'r pris a dalwyd ar y gofrestr. I gael rhagor o wybodaeth am gofnodi data pris a dalwyd ar y gofrestr, gweler Cyfarwyddyd Ymarfer 7 – Cofnodi ar y gofrestr y pris a dalwyd neu'r gwerth a ddatganwyd.

7.8 LR8

LR8. Gwaharddiadau neu gyfyngiadau yn erbyn gwaredu’r brydles hon

Dylid cynnwys y datganiad sy’n fwyaf priodol o’r ddau.

Peidiwch â nodi geiriad y ddarpariaeth yma.

Nid yw’r brydles hon yn cynnwys darpariaeth sy’n gwahardd neu yn cyfyngu ar warediadau.

NEU

Mae’r brydles hon yn cynnwys darpariaeth sy’n gwahardd neu sy’n cyfyngu ar warediadau.

Mae cymal LR8 yn gofyn (yn fras yn unig) a yw'r brydles yn cynnwys unrhyw waharddiad neu gyfyngiad ar waredu gan y tenant. Dylid dileu neu adael allan y geiriad amhriodol yn y cymal hwn.

Bydd y Gofrestrfa Tir yn gwneud cofnod ar y gofrestr lle dewiswyd yr ail o'r ddau ddewis yng nghymal LR818. Peidiwch â manylu'n llawn na chyfeirio at y cymal(au) perthnasol yn y brydles sy'n cynnwys y gwaharddiad neu gyfyngiad, am nad yw ffurf y cofnod ar y gofrestr yn dibynnu ar eiriad y brydles.

18 Rheol 6(2), RhCT 2003.

Os na fyddwch yn cwblhau'r cymal hwn yn gywir (hy trwy gynnwys neu adael allan y ddau ddatganiad) ni fydd y Gofrestrfa Tir yn gwneud cofnod o'r cyfyngiad ar waredu oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân ar ffurflen AP119. Os byddwch yn gwneud cais ar wahân ar ffurflen AP1, rhaid i chi ddatgan pa gymal, atodlen neu baragraff atodlen arbennig yn y brydles sy'n cynnwys y cyfyngiad ar waredu20.

19 Rheol 72A(3), RhCT 2003.

20 Rheol 72A(5), RhCT 2003.

7.9 LR9

LR9. Hawliau caffael ac ati

Rhowch y darpariaethau perthnasol yn yr is-gymalau neu cyfeiriwch at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yn y brydles hon sy’n cynnwys y darpariaethau.



LR9.1 Hawliau cytundebol y Tenant i adnewyddu’r brydles hon, i gaffael y rifersiwn neu brydles arall o’r Eiddo, neu i gaffael budd mewn tir arall

LR9.2 Cyfamod y Tenant i ildio’r brydles hon (neu i gynnig ei wneud)

LR9.3 Hawliau cytundebol y Landlord i gaffael y brydles hon

7.9.1 LR9.1

Dylid cwblhau cymal LR9.1 gyda manylion unrhyw hawliau cytundebol o blaid y tenant un ai:

  • i adnewyddu'r brydles hon

  • i gaffael y rifersiwn

  • i gaffael prydles arall o'r eiddo, neu

  • i gaffael budd mewn tir arall.

Cewch naill ai:

  • roi testun llawn y ddarpariaeth berthnasol, neu

  • gyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yng nghorff y brydles sy'n cynnwys yr opsiwn neu hawl.

Os bydd unrhyw hawliau neu opsiynau o blaid y tenant yn effeithio ar rifau teitl heblaw teitl y landlord sy'n cael ei grybwyll yng nghymal LR2.1, mae'r Gofrestrfa Tir yn gorfod gwneud cofnod o'r budd dim ond lle byddwch yn rhestru'r teitlau ychwanegol hyn yng nghymal LR2.221.

21 Rheol 72A(4)(a), RhCT 2003.

Os na fyddwch yn cwblhau'r cymal hwn nid yw'r Gofrestrfa Tir yn gorfod gwneud cofnod o'r budd oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân ar ffurflen AN1 neu UN122.

22 Rheol 72A(3), RhCT 2003.

7.9.2 LR9.2

Gall prydles gynnwys cyfamod neu ymrwymiad gan y tenant i ildio (neu i gynnig ildio) y brydles i'r landlord dan amgylchiadau arbennig er enghraifft, cyn aseinio'r brydles. Gall darpariaeth o'r fath ffurfio contract ystad (er na wnaed taliad am ildio) a budd, felly, sy'n effeithio ar yr ystad brydlesol (Greene yn erbyn Comisiynwyr yr Eglwys [1974] Ch 457).

Bydd y Gofrestrfa Tir yn cofnodi bodolaeth budd o'r fath trwy wneud y nodyn canlynol i fanylion y brydles yn nheitl y tenant:

‘NODYN: Mae ymrwymiad ar y prydlesai i [gynnig] ildio'r brydles dan yr amgylchiadau sy'n cael eu crybwyll ynddi.’

Dylid cwblhau cymal LR9.2 gyda manylion unrhyw:

  • gyfamod gan y tenant i ildio'r brydles, neu

  • gyfamod gan y tenant i gynnig ildio'r brydles.

Cewch naill ai:

  • roi testun llawn y ddarpariaeth berthnasol, neu

  • gyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yng nghorff y brydles sy'n cynnwys y cyfamod.

Os na fyddwch yn cwblhau'r cymal hwn nid yw'r Gofrestrfa Tir yn gorfod gwneud cofnod o'r budd oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân ar ffurflen AN1 neu UN123.

23 Rheol 72A(3), RhCT 2003.

DS: Ni fydd y Gofrestrfa Tir yn gwneud cofnod o ran unrhyw gyfamod sy'n ffurfio rhan o gymal 'llesteirio' sy'n cynnwys gofyniad ynghylch cyflwyno rhybudd.

7.9.3 LR9.3

Dylid cwblhau cymal LR9.3 gyda manylion unrhyw hawl gytundebol ar ran y landlord i gaffael y brydles. Enghraifft o hawl o'r fath fyddai hawl ragbrynu (hy hawl cynnig cyntaf ar ran y landlord, petai'r tenant yn penderfynu gwerthu'r teitl prydlesol).

Bydd y Gofrestrfa Tir yn cofnodi bodolaeth budd o'r fath trwy wneud y nodyn canlynol i fanylion y brydles yn nheitl y tenant:

‘NODYN: Mae'r brydles yn cynnwys hawl ragbrynu.’

Cewch naill ai:

  • roi testun llawn y ddarpariaeth berthnasol, neu

  • gyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yng nghorff y brydles sy'n cynnwys yr opsiwn neu hawl.

Os na fyddwch yn cwblhau'r cymal hwn nid yw'r Gofrestrfa Tir yn gorfod gwneud cofnod o'r budd oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân ar ffurflen AN1 neu UN124.

24 Rheol 72A(3), RhCT 2003.

7.10 LR10

LR10. Cyfamodau cyfyngu a roddwyd yn y brydles hon gan y Landlord o ran tir ar wahân i’r Eiddo

Rhowch y darpariaethau perthnasol neu cyfeiriwch at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yn y brydles hon sy’n cynnwys y darpariaethau.


Dylid cwblhau cymal LR10 gyda manylion unrhyw gyfamodau cyfyngu yn y brydles sy'n rhwymo tir ym meddiant y landlord, heblaw'r budd rifersiynol yn yr eiddo a ddisgrifiwyd yng nghymal LR4.

Cewch naill ai:

  • roi testun llawn y cyfamodau, neu

  • gyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yng nghorff y brydles sy'n cynnwys y cyfamodau hynny.

Os na fyddwch yn cwblhau'r cymal hwn nid yw'r Gofrestrfa Tir yn gorfod gwneud cofnod o'r cyfamodau ar wahân oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân ar ffurflen AN1 neu UN125.

25 Rheol 72A(3), RhCT 2003.

Os yw unrhyw gyfamodau cyfyngu'n rhwymo tir mewn teitlau cofrestredig heblaw teitl(au) y landlord sy'n cael eu crybwyll yng nghymal LR2.1, mae'r Gofrestrfa Tir yn gorfod gwneud cofnod o'r budd dim ond lle byddwch yn rhestru'r teitlau ychwanegol hyn yng nghymal LR2.226.

26 Rheol 72A(4)(a), RhCT 2003.

DS: Ni ddylech gyfeirio at y canlynol yng nghymal LR10:

  • cyfamodau personol

  • cyfamodau cyfyngu a wnaed gan y tenant

  • cyfamodau cyfyngu a wnaed gan y landlord cyn belled â'u bod yn ymwneud dim ond â'r budd rifersiynol yn yr eiddo a ddisgrifir yng nghymal LR4.

7.11 LR11

LR11. Hawddfreintiau

Cyfeiriwch yma dim ond at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yn y brydles hon sy’n amlinellu’r hawddfreintiau.


R11.1 Hawddfreintiau a roddwyd gan y brydles hon er budd yr Eiddo

LR11.2 Hawddfreintiau a roddwyd neu a neilltuwyd gan y brydles hon dros yr Eiddo er budd eiddo arall

7.11.1 Newid ymarfer pwysig

Sylwch fod y gofynion ac ymarfer isod yn cynrychioli newid pwysig yn sut y bydd y Gofrestrfa Tir yn delio â hawddfreintiau mewn prydlesi (hy prydlesi cymalau penodedig).

Eich cyfrifoldeb chi bellach yw cwblhau cymal LR11 yn gywir i gyfeirio at holl hawddfreintiau yn y brydles sydd o fudd i'r eiddo ac sydd ar yr eiddo. Oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân, ni fydd unrhyw hawddfreintiau yn y brydles nad oes cyfeiriad atynt yn y cymal penodedig hwn:

  • yn cael eu cwblhau trwy gofrestru

  • yn ymddangos ar gofrestr teitlau yr effeithir arnynt.

7.11.2 Pwyntiau cyffredinol o ran cwblhau cymal LR11

Rhaid i chi gwblhau'r cymal hwn trwy gyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yn y brydles sy'n cynnwys yr hawddfreintiau – peidiwch â nodi'r hawddfreintiau'n llawn. Mae hyn oherwydd bod hawddfreintiau sydd mewn prydlesi fel arfer yn hir ac rydym am leihau perygl camgymeriad allai godi wrth eu nodi'n llawn yma.

7.11.3 LR11.1

Dylech gwblhau cymal LR11.1 gyda manylion hawddfreintiau yn y brydles er lles eiddo'r tenant.

Mae hawddfreintiau yn y brydles er budd yr Eiddo'n warediad cofrestradwy27 ac nid ydynt yn dod i rym cyfreithiol nes cânt eu cwblhau trwy gofrestru. Os na fyddwch yn cwblhau'r cymal hwn nid yw'r Gofrestrfa Tir yn gorfod cwblhau'r hawddfreintiau trwy gofrestru oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân ar ffurflen AP128. Lle byddwch yn gwneud cais ar wahân, rhaid i chi fanylu ar y ffurflen AP1 pa gymal, atodlen neu baragraff atodlen arbennig yn y brydles sy'n cynnwys yr hawddfraint29.

27 Adran 27(2)(d), DCT 2002.

28 Rheol 72A(3), RhCT 2003.

29 Rheol 72A(5), RhCT 2003.

Os bydd unrhyw hawddfreintiau sydd er lles eiddo'r tenant yn faich ar dir mewn rhifau teitl heblaw teitl(au) y landlord sy'n cael eu crybwyll yng nghymal LR2.1, ni fydd yr hawddfraint yn gweithredu'n gyfreithiol nes bydd y gofynion cofrestru wedi cael eu hateb, sy'n golygu bod rhaid nodi'r baich ar y gofrestr briodol a chofnodi'r budd ar y gofrestr brydlesol30. Nid yw'r Gofrestrfa Tir ond yn gorfod cwblhau'r hawddfreintiau trwy gofrestriad trwy gofnodi rhybudd ar y gofrestr sy'n dwyn y baich pan fyddwch yn rhestru'r rhif(au) teitl ychwanegol hyn yng nghymal LR2.231 neu'n gwneud cais ar wahân ar ffurflen AP1. Os na fyddwn yn cofnodi rhybudd o'r hawddfraint ar gofrestr y tir sy'n dwyn y baich ni fyddwn yn cynnwys yr hawddfraint yn y teitl prydlesol newydd.

30 Adran 27(1) ac Atodlen 2, DCT 2002.

31 Rheol 72A(4)(a), RhCT 2003.

7.11.4 LR11.2

Dylid cwblhau cymal LR11.2 gyda manylion unrhyw hawddfreintiau a roddwyd neu a neilltuwyd dros y tir a brydleswyd er lles tir arall.

Mae hyn yn cynnwys hawddfreintiau:

  • a neilltuwyd er lles tir yn nheitlau cofrestredig y landlord y rhoddwyd y brydles allan ohonynt

  • a neilltuwyd er lles tir mewn teitlau cofrestredig eraill, sydd â'r landlord yn berchennog cofrestredig arnynt

  • a roddwyd neu a neilltuwyd er lles tir mewn teitl cofrestredig sydd â thrydydd parti (er enghraifft, cwmni rheoli) yn berchennog arno

  • a roddwyd neu a neilltuwyd er lles tir digofrestredig.

Os na fyddwch yn cwblhau'r cymal hwn, nid yw'r Gofrestrfa Tir yn gorfod cwblhau'r hawddfreintiau trwy gofrestriad oni bai fod cais ar wahân yn cael ei wneud ar ffurflen AP132. Lle byddwch yn gwneud cais ar wahân, rhaid i chi fanylu ar y ffurflen AP1 pa gymal, atodlen neu baragraff atodlen arbennig yn y brydles sy'n cynnwys yr hawddfraint33.

32 Rheol 72A(3), RhCT 2003.

33 Rheol 72A(5), RhCT 2003.

Lle bo'r hawddfreintiau a neilltuwyd er lles teitlau'r landlord y cyfeiriwyd atynt yng nghymal LR2.1 yn unig, nid oes angen gwneud dim byd arall. Bydd y Gofrestrfa Tir yn cofrestru yn awtomatig rhybudd o faich yr hawddfreintiau a neilltuwyd ar y gofrestr brydlesol newydd ac yn cyfeirio atynt ar gofrestr y landlord pan gaiff y brydles ei nodi.

Lle bo'r hawddfreintiau er lles teitlau cofrestredig eraill, rhaid i'r Gofrestrfa Tir gwblhau'r hawddfreintiau trwy gofrestriad dim ond pan fyddwch yn rhoi'r rhifau teitl yng nghymal LR2.234. Os na wnewch hynny bydd y Gofrestrfa Tir yn cofnodi rhybudd o faich yr hawddfraint ar y gofrestr brydlesol ond ni fydd yn gwneud unrhyw gofnod ar gofrestr y tir sy'n elwa.

34 Rheol 72A(4)(a), RhCT 2003.

Yn y sefyllfa hon mae angen cais ar wahân ar ffurflen AP1 i gofnodi budd yr hawddfraint ar y gofrestr briodol i ateb y gofynion cofrestru. Os byddwch yn gwneud cais ar wahân, rhaid i chi fanylu ar y ffurflen AP1 pa gymal, atodlen neu baragraff atodlen arbennig yn y brydles sy'n cynnwys yr hawddfraint. Ni fydd yr hawddfraint yn dod i rym cyfreithiol nes caiff y cais hwn ei wneud.

7.12 LR12

Cyfeiriwch yma dim ond at y cymal, atodlen, neu baragraff atodlen yn y brydles hon sy’n amlinellu’r rhent-dâl.


Sylwch mai ystyr y term 'Rhent-dâl ystad', fel y'i defnyddiwyd yng nghymal LR12, yw rhent-dâl yn ôl y diffiniad yn adran 1(2)(b), Deddf Cyfraith Eiddo 1925.

Dylid cwblhau cymal LR12 gyda manylion unrhyw rent-dâl ystad a grëwyd gan y brydles.

Rhaid i chi gwblhau'r cymal hwn trwy gyfeirio at y cymal, atodlen neu baragraff atodlen yn y brydles sy'n cynnwys rhent-dâl yr ystad – peidiwch â chyflwyno'r darpariaethau'n llawn.

DS: Peidiwch â chyfeirio yn y cymal hwn at y rhent(i) a gedwir gan y brydles, gan nad yw'r manylion yn ffurfio rhan o'r wybodaeth y mae ei hangen ar gyfer y cymalau penodedig.

Os nad ydych yn cwblhau'r cymal hwn nid oes rhwymau ar y Gofrestrfa Tir i wneud cofnod ynghylch baich y rhent-dâl oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân yn ffurflen AN1 neu UN135. Ni fyddwn ar unrhyw adeg yn cofrestru'r rhent-dâl yn safonol oni bai y gwneir cais penodol ar ffurflen AP1.

35 R.72A(3), LRR 2003.

7.13 LR13

LR13. Cais am ffurf cyfyngiad safonol

Rhowch destun llawn y ffurf cyfyngiad safonol a’r teitl y mae i’w chofnodi yn ei erbyn. Os hoffech wneud cais am fwy nag un ffurf cyfyngiad safonol defnyddiwch y cymal hwn i wneud cais am bob un ohonynt, dywedwch wrthym pwy sy’n gwneud cais yn erbyn pa deitl a rhowch destun llawn y cyfyngiad mae’ch cais amdano.

Amlinellir ffurfiau cyfyngiad safonol yn Atodlen 4 Rheolau Cofrestru Tir 2003.

Mae’r Partïon i’r brydles hon yn gwneud cais i gofnodi’r ffurf cyfyngiad safonol ganlynol [yn erbyn teitl yr Eiddo] neu [yn erbyn rhif teitl ]

7.13.1 Caniatáu cyfyngiadau safonol yn unig

Defnyddiwch gymal LR13 i wneud cais i gofrestru cyfyngiad safonol36. Nid ydych yn gorfod llenwi ffurflen RX1 yn ogystal. Fodd bynnag, os na fyddwch yn cwblhau'r cymal hwn nid yw'r Gofrestrfa Tir yn gorfod cofnodi cyfyngiad yn y gofrestr oni bai eich bod yn gwneud cais ar wahân37 ar ffurflen RX138.

36 Mae rhestr o ffurfiau cyfyngu safonol yn Atodlen 4, RhCT 2003.

37 Rheol 72A(3), RhCT 2003.

38 Rheol 92(1), RhCT 2003.

Os nad yw'r cyfyngiad sydd ei angen yn un safonol:

  • peidiwch â chyfeirio ato yn y cymal hwn

  • cyflwynwch ffurflen RX1 wedi'i llenwi gyda'ch cais.

7.13.2 Pwyntiau cyffredinol o ran cwblhau cymal LR13

Gallwch newid dim ond y geiriad nad yw'n ymddangos mewn cromfachau. Rhaid i eiriau cais ddechrau bob amser ‘Mae'r Partïon i'r brydles hon yn gwneud cais i gofnodi'r ffurf cyfyngiad safonol ganlynol…’ Yn ogystal, oherwydd ein bod bob amser yn barod i dderbyn bod y partïon wedi cyflawni'r brydles wreiddiol a'i gwrthran, nid oes angen cyflwyno gwrthran y ddogfen wrth wneud cais i gofnodi cyfyngiad yn erbyn teitl y tenant.

Dylech gwblhau geiriau cyntaf y cais yn y cymal hwn (gan ddechrau, ‘Mae'r Partïon …’) gyda rhif y teitl yr ydych am gofrestru'r cyfyngiad yn ei erbyn. Rhaid dileu'r dewis amhriodol o'r rhai sy'n cael eu cynnig. Os nad yw'r cyfyngiad i'w gofrestru yn erbyn rhif y teitl a neilltuwyd i'r tir a brydleswyd, cwblhewch yr ail ddewis gyda'r teitl y mae i gael ei gofnodi yn ei erbyn.

Os yw'r cyfyngiad yn effeithio ar rifau teitl heblaw'r hyn a neilltuwyd i'r eiddo a brydleswyd y cyfeiriwyd ato yng nghymal LR4 neu deitlau'r landlord sy'n cael eu crybwyll yng nghymal LR2.1, nid yw'r Gofrestrfa Tir yn gorfod gwneud cofnod o'r cyfyngiad oni bai eich bod yn rhestru'r teitlau ychwanegol hyn yng nghymal LR2.239.

    39 Rheol 72A(4)(a), RhCT 2003.

Rhowch destun llawn y cyfyngiad, gan gynnwys unrhyw fewnlenwadau sydd eu hangen. Rhaid i chi:

  • beidio â chyfeirio at gymal, atodlen neu baragraff atodlen prydles sy'n cynnwys y cyfyngiad,

  • na chyfeirio at y cyfyngiad trwy ei lythyren yn Atodlen 4 i RhCT 2003 (er enghraifft, 'Ffurf A', 'Ffurf N' ac ati).

7.13.3 Cyfyngiad sy'n effeithio ar ran yn unig o deitl cofrestredig

Yn wahanol i banel 3 ar ffurflen RX1, nid yw cymal penodedig LR13 yn caniatáu i'r ceisydd bennu lle bydd cyfyngiad yn effeithio ar ran o deitl cofrestredig yn unig. Fodd bynnag, gallwch ddefnyddio cymal LR13 i wneud cais i gofrestru cyfyngiad safonol yn erbyn rhan yn unig o deitl cyn belled â'ch bod yn diffinio'n eglur pa ran o'r teitl sy'n cael ei heffeithio.

Os yw'r cyfyngiad yn effeithio ar ran o deitl yn unig, rhaid i chi ymgorffori disgrifiad o'r rhan dan sylw o fewn geiriad y cyfyngiad, rhywbeth yn debyg i'r isod40. Cyn belled â bod y geiriad yn ddigonol i nodi rhan y teitl sydd i gael ei heffeithio gan y cyfyngiad, byddwn yn ei dderbyn. Gall y disgrifiad fod naill ai ar ffurf:

  • disgrifiad geiriol (er enghraifft, ‘Ni ellir cofrestru unrhyw warediad o [ran] yr ystad gofrestredig [yn dwyn yr enw 22 Stryd y Gof] gan berchennog yr ystad gofrestredig …’), neu

  • cyfeiriad at y cynllun ynghlwm wrth y brydles (er enghraifft, ‘Ni ellir cofrestru unrhyw warediad o [ran] yr ystad gofrestredig [sy'n cael ei dangos gydag ymyl las ar y cynllun i'r brydles] gan berchennog yr ystad gofrestredig …’).

40 Rheol 91A(1), RhCT 2003.

Sylwch y byddwn yn derbyn disgrifiad geiriol o'r eiddo (ee 22 Stryd y Gof) dim ond lle bo modd dynodi union faint yr eiddo hwnnw'n eglur ar fap yr Arolwg Ordnans.

7.13.4 Angen mwy nag un cyfyngiad

Efallai y byddwch am wneud cais am fwy nag un ffurf safonol ar gyfyngiad yn y brydles. Os felly, dylech ailadrodd geiriau cyntaf y cais (hy, ‘Mae'r Partïon i'r brydles hon yn gwneud cais i gofnodi'r ffurf safonol ganlynol ar gyfyngiad’) ar ôl testun y cyfyngiad cyntaf a chwblhau gweddill y geiriad yn ôl y cyfarwyddyd uchod.

7.13.5 Cyfyngiadau ar ddefnyddio cymal LR13

Nid yw cymal LR13 yn cynnwys geiriad llawn ffurflen RX1. Mae cyfyngiadau, felly, ar ddefnyddio cymal LR13.

Yn arbennig, mae'n bosibl y bydd angen tystiolaeth ychwanegol i gofrestru cyfyngiad mewn rhai achosion. Nid yw cymal LR13 yn gwneud darpariaeth i'r ceisydd gyflwyno tystiolaeth ychwanegol o hawl i gofrestru cyfyngiad. Caiff y sefyllfaoedd hyn eu trin yng Nghyfarwyddyd Ymarfer 19 – Rhybuddion, cyfyngiadau a gwarchod buddion trydydd parti ar y gofrestr – 4.4.3 Ceisiadau a wnaed heb gydweithrediad y perchennog perthnasol yr angen i ddangos budd digonol a 4.5.3 Gwybodaeth sy'n gorfod bod gyda'r cais.

Mae'r ceisiadau hyn yn debygol o fod yn anghyffredin wrth gofrestru prydlesi cymalau penodedig. Fodd bynnag, lle bo angen tystiolaeth ychwanegol, rhaid i chi roi datganiad yn dilyn geiriad y panel priodol ar ffurflen RX1 ynghyd â naill ai:

  • y dystiolaeth angenrheidiol o'r hyn y cyfeiriwyd ati ym mhaneli 9, 11, 12 a 13 ar ffurflen RX1, neu (pan fo'n briodol)

  • dystysgrif eich bod yn dal y dystiolaeth ychwanegol.

7.13.6 Ymrwymiad i gofnodi cyfyngiad trwy statud

Weithiau mae'r Gofrestrfa Tir yn gorfod cofnodi cyfyngiadau ar y gofrestr heb unrhyw gais41. Mae manylion llawn dan ba amgylchiadau y gwnawn gofnod o'r fath yng Nghyfarwyddyd Ymarfer 19 – Rhybuddion, cyfyngiadau a gwarchod buddion trydydd parti ar y gofrestr – 4.2.2 Lle'r ydym yn gorfod cofnodi cyfyngiad.

41 Rheol 95, RhCT 2003.

Nid oes unrhyw ofyniad i chi gwblhau cymal penodedig LR13 er mwyn cofnodi cyfyngiad o'r fath. Byddwn yn nodi pan fo'r cyfyngiadau hyn yn briodol.

7.14 LR14

LR14. Datganiad o ymddiried os yw’r Tenant yn fwy nag un person

Os mai un person yw’r Tenant, dylech hepgor neu ddileu’r holl ddatganiadau dewisol.

Os yw’r Tenant yn fwy nag un person, cwblhewch y cymal hwn trwy hepgor neu ddileu pob datganiad dewisol nad yw’n gymwys.


Mae’r Tenant yn fwy nag un person. Byddant yn dal yr Eiddo ar ymddiried ar eu cyfer eu hunain fel cyd-denantiaid.

NEU

Mae’r Tenant yn fwy nag un person. Byddant yn dal yr Eiddo ar ymddiried ar eu cyfer eu hunain fel tenantiaid cydradd â chyfrannau cyfartal.

NEU

Mae’r Tenant yn fwy nag un person. Byddant yn dal yr Eiddo ar ymddiried. Cwblhewch fel y bo angen

7.14.1 Pwyntiau cyffredinol o ran cwblhau cymal LR14

Dylid cwblhau cymal LR14 gyda'r datganiad ymddiried priodol lle bo'r tenant a enwyd yng nghymal LR3 yn fwy nag un person neu gorff. Fel arall, gallwch ddewis i lenwi ffurflen JO sydd ar gael i’w llwytho i lawr o’n gwefan www.cofrestrfatir.gov.uk. Cynlluniwyd ffurflen JO fel dewis arall i gydberchnogion ddatgan ymddiriedau ar adeg caffael ac i ymdrin â’r anawsterau ymarferol y gall trawsgludwyr eu hwynebu wrth sicrhau cyflawniad y brydles gan bob prydlesai o fewn amserlen dynn trafodiad trawsgludo arferol.

Os yw'r brydles o blaid un tenant yn unig, cewch naill ai:

  • adael allan neu ddileu'r holl eiriau eraill, neu

  • adael allan neu ddileu cymal LR3 yn llwyr.

Mae'r datganiad ymddiried hwn yn berthnasol i'r tenantiaid gwreiddiol a enwyd yng nghymal LR3 yn unig.

Gallwch weld gwybodaeth am effaith y datganiadau hyn, ffurflen JO a'r cofnodion ar y gofrestr all ddeillio ohonynt, yng Nghyfarwyddyd Ymarfer 24 – Ymddiriedau preifat o dir.

7.14.2 Unig berchennog – cofnod o gyfyngiad ffurf A

Efallai eich bod am adlewyrchu bodolaeth ymddiried trwy gofnodi cyfyngiad ar ffurf A yn erbyn unig berchennog. Os felly, dylech wneud cais amdano gan ddefnyddio cymal LR13.

I gael rhagor o fanylion ac enghreifftiau o ble y gall fod angen cyfyngiad o'r fath, gweler Cyfarwyddyd Ymarfer 24 – Ymddiriedau preifat o dir – 9.3 Ymddiriedau noeth.

 

8 Hepgoriadau o brydlesi cymalau penodedig a newidiadau iddynt

Mae'r wybodaeth yn yr adran hon yn berthnasol i brydlesi cymalau penodedig a roddwyd ar neu ar ôl 19 Mehefin 2006 yn unig.

8.1 Gwybodaeth gyffredinol o ran hepgoriadau a newidiadau

Gall un neu fwy o'r cymalau penodedig fod un ai:

  • heb eu cwblhau

  • wedi cael eu cwblhau'n anghywir, neu

  • wrthdaro gyda darpariaeth yn rhywle arall yn y brydles.

Lle bo'r gwall neu wrthdaro'n peri ein bod naill ai'n gwneud cofnod y teimlwch ei fod yn anghywir, neu'n gadael cofnod allan o'r gofrestr, efallai y byddwch am wneud cais ar wahân i newid y gofrestr.

Yn amodol ar eu natur, mae modd datrys hepgoriadau, gwallau ac anghysondebau yn y cymalau penodedig trwy un ai:

  • gais ychwanegol

  • newid dan baragraff 6(e) Atodlen 10, DCT 2002 a rheol 130, RhCT 2003, neu

  • weithred gywiro.

Gallwch wneud cais un ai:

  • wrth gyflwyno'r brydles i'w chofrestru

  • tra bo'r brydles wrthi'n cael ei chofrestru, neu

  • ar ôl cwblhau'r cofrestru.

Mae adran 11 Atodiad B – Nodyn cynghorol am anawsterau a all godi wrth baratoi prydlesi cymalau penodedig yn rhoi cyfarwyddyd pellach.

8.2 Cais ychwanegol am gofnod ar gofrestr

Lle bo gwall neu hepgoriad wrth gwblhau cymalau LR2.2 neu LR8 i LR14 yn gynwysedig wedi arwain at adael cofnod allan, rhaid i chi wneud cais ychwanegol. Rhaid i chi beidio â newid y cymalau penodedig eich hun ar ôl cofrestru na gofyn i ni eu newid a gwneud y cofnod priodol.

Rhaid gwneud y cais gan ddefnyddio'r ffurflen gais briodol (gweler adran 11 Atodiad B – Nodyn cynghorol am anawsterau a all godi wrth baratoi prydlesi cymalau penodedig).

Os ydych yn paratoi gweithred gywiro (gweler adran 8.4 Gweithred gywiro prydles), rhaid ichi gyflwyno'r ffurflen gais briodol.

Lle'r ydych yn gorfod gwneud cais gan ddefnyddio ffurflen AP1 a bod y cais i wneud y cofnod yn cael ei wneud ar yr un pryd â chofrestru'r brydles, dylid cynnwys y cais ym mhanel 4 y ffurflen gais honno.

Rhaid i geisiadau i gofnodi cyfyngiadau ar waredu neu roi hawddfreintiau nodi'r cymal neu atodlen arbennig sy'n cynnwys y cyfyngiad neu hawddfraint ym mhanel 4 ffurflen AP1.

Os yw'r cais ychwanegol yn cael ei wneud ar ôl cwblhau'r cais i gofrestru'r brydles rhaid talu'r ffi briodol yn ôl y Gorchymyn Ffi Cofrestru Tir cyfredol.

Rhaid i chi ddarparu unrhyw gydsyniadau neu dystysgrifau sydd eu hangen i gydymffurfio ag unrhyw gyfyngiadau a gofnodwyd ar y gofrestr a, phan fo hynny'n briodol (er enghraifft, yn achos rhoi hawddfreintiau), cydsyniad unrhyw arwystlai, oni bai y rhoddwyd y rhain pan gofrestrwyd y brydles.

DS: Os cofnodwyd cyfyngiad neu y gwnaed cofnod ar ôl cofrestru'r brydles ond cyn derbyn y cais ychwanegol rhaid darparu unrhyw gydsyniad ac ati sydd ei angen ar y cyfyngiad neu gofnod hwnnw.

8.3 Newidiad i'r brydles ei hun

Cyn cwblhau cofrestru gall y partïon i'r brydles ei newid i gywiro unrhyw hepgoriadau neu gamgymeriadau yn y cymalau penodedig, yng nghorff y brydles neu yn unrhyw gynllun. Dylid gwneud y newidiadau hyn yn y ffordd arferol ac, os bydd angen, dylid ailgyflawni'r brydles.

Unwaith y cofrestrwyd y brydles rhaid i'r partïon beidio â'i newid eu hunain. Gall y Gofrestrfa Tir wneud newidiadau cyfyngedig i gywiro camgymeriadau clercio naill ai cyn neu ar ôl cwblhau cofrestru. Fodd bynnag, bydd y newidiadau hyn yn cael eu cyfyngu i:

  • newidiadau i gywiro anghysondebau mewn enwau

  • newidiadau bach i'r cymalau penodedig neu gymalau eraill mewn prydles i wneud iddynt gytuno lle bo gwybodaeth yn ymddangos ddwywaith mewn prydles ac y bu gwall copïo (er enghraifft, dyddiad y brydles neu swm y premiwm).

Mewn sefyllfaoedd eraill (neu lle bu gwall copïo sylweddol) ni fydd y Gofrestrfa Tir yn newid y brydles:

  • Os na chofrestrwyd y brydles byddwn yn ei dychwelyd i'r ceisydd er mwyn i'r partïon allu ystyried newid y brydles.

  • Lle'r ydym eisoes wedi cwblhau cofrestru, byddwn yn gwrthod cais o'r fath ac yn gwahodd y ceisydd i wneud cais ychwanegol neu baratoi gweithred gywiro (os na fydd cais ychwanegol yn cywiro'r diffyg) a gwneud cais i gofrestru'r weithred.

8.4 Gweithred gywiro prydles

Mae'r cymalau penodedig yn rhan annatod o brydles ac, felly, mae modd eu cywiro yn yr un modd ag unrhyw gymal arall. Fodd bynnag, yn y rhan fwyaf o achosion ni ddylai fod angen gweithred gywiro. Lle bo gwall neu hepgoriad yn y cymalau penodedig wedi arwain at adael cofnod allan o'r gofrestr, dim ond cais i gynnwys y cofnod a adawyd allan sydd ei angen. Nid oes angen cywiro'r brydles ei hun.

Yn ôl pob tebyg, bydd y rhan fwyaf o weithredoedd cywiro'n ymwneud â'r stent a brydleswyd naill ai oherwydd bod anghysondeb rhwng cymal LR4 a disgrifiad o'r eiddo a brydleswyd yn rhywle arall yn y brydles neu nad yw'r tir a brydleswyd yng nghymal LR4 yn adlewyrchu'r hyn y cytunwyd ei brydlesu mewn cytundeb blaenorol.

 

9 Ymholiadau ac awgrymiadau

Os oes gennych bryder arbennig sydd heb gael sylw yn y cyfarwyddyd hwn, cysylltwch â'r Gofrestrfa Tir cyn y trafodiad – gweler Manylion cysylltu. Os yw'r trafodiad yn arbennig o gymhleth, gall fod yn well i chi wneud eich ymholiad yn ysgrifenedig yn swyddfa'r Gofrestrfa Tir fydd yn prosesu eich cais.

Os oes gennych unrhyw sylwadau neu awgrymiadau ynglŷn â'n cyfarwyddiadau anfonwch hwy at:

Grŵp Gweithrediadau Canolog
Cofrestrfa Tir
Trafalgar House
1 Bedford Park
Croydon
CR0 2AQ

(DX 8888 Croydon 3)

Gallwch gael rhagor o gopïau o hwn a'n holl gyfarwyddiadau yn ddi-dâl o'n Cefnogaeth i Gwsmeriaid (gweler Manylion cysylltu) neu gallwch eu llwytho i lawr o'n gwefan.

 

10 Atodiad A – Cyfarwyddyd i gwblhau cymalau penodedig: testun y mae’n rhaid ei gynnwys

 

page28_pg64w

page29_pg64w

page30_pg64w

page31_pg64w

11 Atodiad B – Nodyn cynghorol am anawsterau a all godi wrth baratoi prydlesi cymalau penodedig

page32_pg64w

page33_pg64w

page34_pg64w

page35_pg64w

Polisi ymgynghorol y Gofrestrfa Tir

Rydym yn cynnig cyngor i’n cwsmeriaid trwy gyfrwng ein cyhoeddiadau a gwybodaeth Cefnogaeth i Gwsmeriaid a thrwy’r gwaith beunyddiol o brosesu ceisiadau.

Rydym yn darparu gwybodaeth ffeithiol, gan gynnwys copïau swyddogol o gofrestri, cynlluniau teitl a dogfennau, chwiliadau a manylion am ein ffurflenni a ffïoedd.

Rydym yn cynnig cyngor ynglŷn â’n trefnau sy’n esbonio sut mae’r system o gofrestru tir yn gweithio a sut i gyflwyno ceisiadau sy’n gywir. Mae hyn yn cynnwys:

  • cyngor cyn cyflwyno cais, lle mae’r ceisydd yn gofyn amdano
  • lle bo cais yn ddiffygiol, cyngor ynglŷn â natur y broblem a beth y gellir ei wneud, os rhywbeth, i’w hunioni
  • gwasanaeth cymeradwyo cynlluniau ystad a dogfennau cofrestru tir penodol eraill.

Mae’r cyngor y gallwn ei ddarparu yn gyfyngedig. Ni fyddwn yn darparu cyngor cyfreithiol.

Mae hyn yn golygu:

  • na fyddwn yn cymeradwyo’r dystiolaeth i’w chyflwyno i gefnogi cais i gofrestru cyn inni dderbyn y cais.
  • na fyddwn yn cynnig cyngor ynglŷn â pha gamau y dylech eu cymryd oni bai ei fod yn berthnasol i’n trefnau
  • na fyddwn yn cymeradwyo ymgynghorydd proffesiynol ond gallwn esbonio sut y gallwch ddod o hyd i un.

Rydym yn darparu cyngor am geisiadau go iawn yn unig, nid am amgylchiadau damcaniaethol. Ni fyddwn yn mynegi barn am faterion lle bo’r gyfraith yn gymhleth neu’n aneglur oni bai bod y cwestiwn yn berthnasol i gais i gofrestru sy’n cael ei brosesu.

Wrth ddarparu’r wybodaeth ffeithiol hon a chyngor ynglŷn â’n trefnau byddwn yn:

  • ymddwyn yn ddiduedd
  • cydnabod y gall ein geiriau effeithio ar eraill
  • osgoi creu gwrthdaro rhwng buddion.

Manylion cysylltu

Ar gyfer ymholiadau cwsmeriaid ac i gael y cyhoeddiad hwn ar ffurf wahanol cysylltwch â’n Cefnogaeth i Gwsmeriaid ar customersupport@landregistry.gsi.gov.uk neu ffoniwch 0844 892 1122 am wasanaeth Cymraeg, neu 0844 892 1111 am wasanaeth Saesneg, o ddydd Llun i ddydd Gwener rhwng 8am a 6pm. Cost galwadau yw 3c y funud ar dariff safonol BT, yn ogystal â’r tâl gosod/cysylltu cyfredol. Gall galwadau o dariffau a darparwyr gwasanaethau eraill a ffonau symudol gostio mwy. Nid ydym yn derbyn unrhyw gyllid o’r galwadau hyn.

I gael copi o hwn a’n holl gyfarwyddiadau eraill, yn ddi-dâl:

  • darllenwch/llwythwch y cyfarwyddiadau i lawr yn Gymraeg a Saesneg o www.cofrestrfatir.gov.uk
  • cysylltwch â’n Cefnogaeth i Gwsmeriaid.

Gwybodaeth yn y cyfarwyddyd hwn

Darparu cyfarwyddyd cyffredinol am drefnau a pholisïau’r Gofrestrfa Tir yw diben y wybodaeth yn y cyhoeddiad hwn. Fe’i bwriedir fel canllaw yn unig ac nid yw’n ymdrin â phob sefyllfa a all godi. Nid yw chwaith yn cyfyngu ar allu’r Gofrestrfa Tir i weithredu fel y gwêl yn dda, pan fo’n briodol gwneud hynny, o fewn y ddeddfwriaeth cofrestru tir.
© Hawlfraint y Goron 2012 Preifatrwydd a Chwcis Telerau ac Amodau Map o'r wefan Wedi'i bweru gan Squiz Matrix